Chữ thái cổ trên bàn phím máy tính

Dân tộc Thái là một trong số ít các dân tộc có chữ viết riêng trong đại gia đình các dân tộc Việt Nam.  Tuy nhiên, từ những năm cuối thế kỷ 20, hầu hết những người Thái đều giao tiếp với nhau bằng chữ Thái nhưng lại không thể đọc và viết chữ của dân tộc mình. Nhà giáo Lò Văn Lả là một thầy giáo có thâm niên hơn 50 năm giảng dạy chữ Thái ở nhiều nơi trên cả nước. Đây là những khoảnh khắc hiếm hoi ông rời xa tâm huyết và ước mơ của cuộc đời mình. Nghỉ hưu đã gần 20 năm, nhưng đó là quãng thời gian ông dành cho nghiên cứu văn hóa dân tộc. Năm 2015, ông trở thành một trong số ít những nghệ nhân loại hình chữ viết dân gian của tỉnh Sơn La.

            Khi đề tài đưa phông chữ thái cổ lên bàn phím máy tính bước đầu được xây dựng, Ông Cà Văn Chung khi đó là trưởng phòng tin học và thông tin khoa học công nghệ của Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Sơn La.   Vốn cũng là người tâm huyết với văn hóa truyền thống của dân tộc. Nên khi đó, ông đã cùng nhóm dự án trao đổi rất kỹ về việc bố trí các phím chữ cho phông chữ Thái cổ trên bàn phím máy tính ngày nay. Nghệ nhân Lò Văn Lả và Thạc sĩ Lò Mai Cương đang trao đổi về cuốn sách chữ Thái đã 100 năm tuổi.

chuvietthaidothai

Cũng như bao nhiêu người con dân tộc Thái những năm cuối thế kỷ 20. Thạc sĩ Lò Mai Cương có thể nghe và nói tiếng Thái rất tốt, nhưng lại không viết và đọc được chữ Thái.

Bước ngoặt trong cuộc đời bà bắt nguồn từ mơ ước của người cha, nguyên là trưởng Ty giáo dục khu tự trị Thái Mèo trước đây. Từ những năm cuối của thế kỷ 20, bà đã bắt đầu tự học và nghiên cứu về chữ Thái.

Nhưng đến năm 2005 Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Sơn La mới đồng ý để bà Cương triển khai xây dựng bộ chữ Thái trên bàn phím máy tính. Vừa học, vừa nghiên cứu và thiết kế. Đến năm 2006 bà đã thiết kế và hoàn thành bộ phông chữ thái trên bàn phím máy tính.

chuvietthaidothai2

Đài tiếng nói Việt Nam khu vực Tây Bắc là cơ quan thể nghiệm đầu tiên của bộ phông chữ Thái cổ trên bàn phím máy tính. Bộ phông chữ Thái cổ trên bàn phím máy tính còn hỗ trợ Đài tiếng nói Việt Nam khu vực Tây Bắc trong việc đưa tin bài lên trang mạng VOV4 của Đài. Từ xây dựng bộ phông chữ Thái trên bàn phím máy tính, cho tới việc biên soạn, biên tập những cuốn sách để đưa vào giảng dạy.

Đón xem “Chữ thái cổ trên bàn phím máy tính” phát sóng trong chương trình Khám phá Việt Nam lúc 17h10 ngày 8.4.2017 trên kênh VTV1.

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s