Hòn ngọc xứ Thanh

Xã đảo Nghi Sơn, nơi được mệnh danh là hòn ngọc xứ Thanh. Trong sử sách, nơi đây còn có tên gọi là Biện Sơn.  Hòn đảo này như một cánh tay khổng lồ vươn ra biển, ôm gọn trong lòng nó một vụng nước lớn. Đây là nơi yên bình cho tàu thuyền ẩn náu mỗi khi giông bão.

     Khi một địa danh nào đó thu hút Khám phá Việt Nam thì hẳn nhiên nơi đó phải tiềm ẩn giá trị văn hóa lịch sử hoặc những điều độc đáo. Hãy cũng chúng tôi bắt đầu hành trình khám phá hôm nay với hòn ngọc xứ Thanh.

Theo tục lệ của những cư dân biển, chúng tôi đến viếng ngôi đền thờ vua Quang Trung, nơi neo đậu tinh thần cho cư dân biển Biện Sơn từ xưa đến nay. Ngôi đền nằm sát biển, thuyền bè mỗi khi ra khơi hoặc khi trở về đều phải đi qua ngôi đền thiêng này. Hàng năm, lễ hội vua Quang Trung được tổ chức vào ngày 5 tháng giêng. Đây là lễ hội truyền thống của cư dân vùng biển . Lễ hội là dịp để người dân tỏ lòng thành kính, tưởng nhớ tới người anh hùng dân tộc Quang Trung, đồng thời cũng là dịp để người dân gửi gắm, cầu mong một năm có cuộc sống yên bình.

kpvn-hon-ngoc-xu-thanh

    Đó là một bức tường thành bằng đá khá dài và còn gần như nguyên vẹn. Cây cối đã phủ kín tường thành.. Thành hình tròn, chỉ có một cửa mở về phía Tây Nam. Cổng thành xây bằng gạch, cửa ra vào xây kiểu tò vò.Anh Cường cán bộ văn hóa xã bắt đầu kể cho chúng tôi nghe về di tích này như là niềm tự hào của những cư dân Biện Sơn xưa, Nghi Sơn ngày nay.

    Bức tường thành là di tích còn lại của phòng tuyến Tam Điệp – Biện Sơn, phòng tuyến phòng thủ của nghĩa quân Tây Sơn. Trong cuộc kháng chiến bảo vệ Tổ quốc năm 1788 – 1789, phòng tuyến Tam Điệp – Biện Sơn giữ vai trò chiến lược quan trọng trong giai đoạn rút lui chiến lược cũng như phản công chiến lược . Cuối năm 1788, trước hành động phản bội của Lê Duy Kỳ (Lê Chiêu Thống), quân Mãn Thanh đã tràn vào cướp nước ta. Lúc bấy giờ quân Tây Sơn đang đóng ở Bắc Hà, tương quan lực lượng quá chênh lệch nên Ngô Thì Nhậm đã tạm rút quân từ Thăng Long về phòng tuyến Tam Điệp – Biện Sơn để cố thủ. Theo tính toán của nghĩa quân Tây Sơn, giữ Biện Sơn là kiểm soát con đường thủy ven biển từ Bắc vào Nam nên đã chuẩn bị sẵn một căn cứ tập kết và là điểm xuất phát cho các đạo thủy binh. Vua Quang Trung thấy kế sách đó phù hợp với tình hình bèn nghe theo “Quân thủy chở đầy các thuyền lương, thuận gió gương buồm ra thẳng cửa biển, đến vùng Biện Sơn mà đóng. Quân bộ thì sửa soạn khí giới, gióng trống lên đường, lui về giữ núi Tam Điệp . Hai mặt thủy bộ liên lạc với nhau giữ lấy chỗ hiểm yếu trên đường tiến quân ra Bắc Hà để tiêu diệt quân Thanh”.

Biện Sơn là vùng biển có vị trí chiến lược trên vùng biển xứ Thanh. Ở phía Bắc đảo Biện Sơn có vụng biển ăn lõm vào khá sâu, ba mặt đều có núi bao bọc, kín gió và khá rộng. Với địa thế hiểm yếu, trong lịch sử chống giặc ngoại xâm của dân tộc, Biện Sơn đã trở thành phòng tuyến quân sự quan trọng.

kpvn-hon-ngoc-xu-thanh1

     Đứng từ đỉnh núi này phóng tầm mắt ra xa sẽ thấy vẻ đẹp tuyệt mĩ của hòn ngọc xứ Thanh. Dãy núi xanh biếc uốn mềm ôm lấy bờ cát vàng và biển xanh gợn sóng. Khung cảnh này xứng đáng để chúng ta lặng im ngắm nhìn và không cần thêm bất cứ lời bình luận nào…

      Nghi Sơn cũng là nơi có bãi cát vàng trải dài. Những du khách ưa thích sự nguyên sơ và yên bình thường tìm đến với bãi tắm trên đảo Nghi Sơn. Mọi thứ nơi đây đều dễ khiến chúng ta dễ chịu và thư thái.

     Một hòn đảo không chỉ có phong cảnh tuyệt mĩ mà còn lưu giữ đậm nét các giá trị văn hóa biển. Ngoài thành đồn của phòng tuyến Tam Điệp Biện Sơn thì còn có một điều rất độc đáo hiện còn khá nguyên vẹn nơi đây. Khám phá Việt Nam chúng tôi cũng là chương trình đầu tiên phát hiện ra giá trị văn hóa lịch sử của những hiện hữu này.Đó là 3 giếng cổ với kích thước khá lớn nằm rải rác trong các thôn của xã đảo. Tại thôn Nam Sơn, chúng tôi đã phát hiện được 2 giếng cổ. Chiếc thứ nhất nằm ở xóm Giếng. Chiếc giếng này còn khá nguyên vẹn và là giếng có kích thước lớn nhất. Cấu trúc miệng giếng hình vuông, chiều dài mỗi cạnh 2,9m. Giếng sâu hơn 5m. Thành giếng từ trên xuống dưới được ghép bằng những phiến đá dầy, ghè đẽo công phu, xen kẽ là 1 vài phiến đá lớn có bề mặt khá bằng phẳng. Tất cả hoàn toàn k có chất kết dính. Từ trên miệng giếng xuống dưới đáy, lòng giếng thu nhỏ lại. Đáng chú ý là phần đáy giếng được thu nhỏ lại 1 cách đột ngột bằng 3 lớp đá xếp giật cấp theo hình vuông từ trên xuống. Tuy mực nước dưới đáy giếng k sâu nhưng nguồn nước đáy giếng luôn giữ mức sâu hơn 1m. Đến tận ngày nay, giếng vẫn là nơi cung cấp nước cho bà con. Nước trong giếng chưa bao giờ cạn

     Đây là lần đầu tiên những chiếc giếng cổ mang dấu ấn Chăm pa được tìm thấy trên đất xứ Thanh. Những chiếc giếng cổ cùng với nhiều dấu ấn văn hóa biển của hòn đảo nhỏ bé này sẽ còn được khám phá nhiều hơn nữa vào 1 chuyến đi khác. Chúng tôi đã kịp ghi lại trong tâm trí mình những vẻ đẹp khó quên của Biện Sơn xưa và Nghi Sơn ngày nay với những đổi thay khoáng đạt và sự tuyệt mỹ của thiên nhiên.

Hòn ngọc xứ Thanh phát sóng trong chương trình Khám phá Việt Nam lúc 17h10 ngày 18/12/2016 trên kênh VTV1.

Khám phá Việt Nam

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

w

Connecting to %s