Dấu tích vương triều Chăm Pa

Tháng 6-2012 người dân báo phát hiện rất nhiều hiện vật văn hóa Chăm tại một gò đất cao thường gọi là Cấm Mít. Các nhà khảo cổ đã xác định nơi đây từng tồn tại những đền tháp của người Chăm bị chôn vùi cả ngàn năm qua. Gia đình ông Lâm Quang Tỉnh hiện đang sinh sống tại Cấm Mít thuộc thôn Cẩm Toại Đông (xã Hòa Phong, huyện Hòa Vang, TP Đà Nẵng). Từ thời cụ thân sinh ra ông Tỉnh đã phát hiện ra dấu tích của người Chăm trên chính mảnh đất của gia đình. Tháng 6 năm 2012, các nhà khảo cổ học …đã đến đây khai quật sau khi có sự báo cáo của chính quyền địa phương về dấu tích của người Chăm tại Cấm Mít.. Cấm Mít là di tích thứ 7 trong một loạt các di tích của người Chăm tìm thấy, trước đây đã có 5 di tích trong 3 tháp của người Chăm tìm được, đó là Tháp Dương Long ở Bình Định, Tháp Đôi ở Bình Định , Tháp Mẫm ở Bình Định , Tháp Hòa Lai ở Ninh Thuận. 

Nhóm tháp Chiên Đàn gồm 3 tháp thuộc xã Tam An, huyện Phú Ninh, tỉnh Quảng Nam nằm cạch quốc lộ 1A.Theo các nhà nghiên cứu nhóm tháp này được xây dựng vào cuối thế kỷ 10 đến đầu thế kỷ 11, trong thời kỳ Chăm pa chuyển kinh đô từ Quảng Nam về Bình Định, dưới thời vua YanPu Ku Vijaya. Tháp Chiên Đàn hiện có cả một khu tháp gồm ba ngôi tháp khá lớn, tuy nhiên chỉ còn ngôi tháp Trung tâm là còn khá nguyên vẹn và còn giữ được hình thù của một ngôi tháp còn nguyên phần thân và một tầng phía trên, còn hai ngôi tháp còn lại, tháp Nam và tháp Bắc đã mất hoàn toàn các tầng phía trên, chỉ còn lại phần thân tháp. Nhưng vẻ đẹp cổ kính và huyền ảo của nhóm tháp Chiên Đàn vẫn mê hoặc lòng người.  Tháp Bắc là tháp nhỏ nhất trong nhóm. Cũng giống như tháp Nam phân mái tháp đã bị sụp đổ hoàn toàn. Tháp giữa là tháp lớn nhất và còn tương đối nguyên vẹn hơn hai tháp kia. Đỉnh tháp còn lại 1 tầng, tiền sảnh và các cửa giả bị sụp mất phần chân. Đây là nhóm tháp khá quan trọng việc thờ cúng thần linh của người Chăm và là một trong những minh chứng cho sự tồn tại của vương triều Chăm Pa huyền thoại. Tháp Khương Mỹ thuộc xã Tam Xuân , huyện Núi Thành cách Tam Kì 2 km và cách thành phố Đà Nẵng 70 km về phía Nam.

kpvn-thap-chien-dang

Nhóm tháp Chiên Đàn nằm cạnh quốc lộ 1A thuộc xã Tam An, huyện Phú Ninh, cách thành phố Đà Nẵng khoảng 65 km về phía Nam.

Ba ngôi tháp lớn này hiện còn tại làng Khương Mỹ, xã Tam Xuân, huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam không có gì khác nhiều so với những ngôi tháp cổ Chămpa truyền thống. Thế nhưng những tác phẩm điêu khắc đá, những hình chạm khắc trên mặt cả ba ngôi tháp lại là những đối tượng thu hút sự chú ý của nhiều nhà nghiên cứu nghệ thuật cổ Chămpa. Tháp Khương Mỹ và các tác phẩm điêu khắc đá ở Khương Mỹ là những tác phẩm kiến trúc và điêu khắc mang tính chuyển tiếp giữa hai giai đoạn hay hai phong cách bản lề trong lịch sử nghệ thuật Chămpa. Chính nhờ ba ngôi tháp và những tác phẩm điêu khắc Khương Mỹ mà các nhà nghiên cứu mới tìm ra được sự chuyển tiếp hợp lý giữa hai giai đoạn lớn của nghệ thuật cổ Chămpa: giai đoạn trước thế kỷ thứ 10 và giai đoạn từ thế kỷ thứ 10 đến thế kỷ thứ 14 và mới chỉ ra được những phong cách (cả kiến trúc và điêu khắc) kế tiếp nhau của nghệ thuật Chămpa. Đến nay, các tháp Khương Mỹ đã được các nhà khoa học định vị yên ổn vào một vị trí mang tính bước ngoặt của lịch sử nghệ thuật chămpa, và các tác phẩm điêu khắc Khương Mỹ được xếp vào một phong cách rất riêng đó chính là Phong cách Khương Mỹ.

champa

Rất nhiều những hiện vật tìm thấy, không chỉ là Chiên Đàn mà còn nằm dải rác khắp dải đất miền Trung được đưa về và gìn giữ và bảo tồn tại bảo tàng điêu khắc Chăm. Bảo tàng chính thức được khánh thành vào năm 1919. Đến với bảo tàng ta như về lại với thế giới của Vương Quốc Chăm pa cổ xưa. Với nét đẹp huyền bí đầy sức thu hút. Hiện nay bảo tàng điêu khắc chăm đã sưu tập được hàng trăm hiện vật mang nhiều ý nghĩa về mặt tôn giáo, tín ngưỡng và mỹ thuật của người Chăm nói riêng và người Việt Nam nói chung. Với những bức phù điêu vũ nữ Apsara, những tượng thần Shiva căng tràn sức sống, thân hình mềm mại, uyển chuyển …cùng biểu tượng Linga, Yoni, tạo nên sắc màu riêng biệt, lôi cuốn, thu hút người thưởng thức đến với nghệ thuật Chăm Pa đầy bí ẩn cách chúng ta cả nghìn năm lịch sử.

Ta có thể bắt gặp những bức tượng, bệ thờ hay những phần còn lại trong những tác phẩm điêu khắc Chămpa làm từ chất liệu như đồng nhưng chủ yếu là điêu khắc trên đá sa thạch. Điêu khắc đá Chămpa có hai loại hình chính là phù điêu và tượng có chủ đề về các vị thần Ấn độ tiêu biểu như thần Shiva, thần Uma, thần Garuda hay hình ảnh thần ganesa con trai thần Shiva..Các loại hình này thường được nhìn thấy trang trí ở thân hoặc chân tháp chăm. Bên cạnh đó những cảnh đời sống, sinh hoạt của người Chăm cũng được khắc họa lại một cách sinh động qua các bệ đỡ của các tháp Chăm cổ. Đặc biệt  ta có thể được ngắm nhìn những nét chữ Sankrit mảnh tinh xảo được khắc kì công trên bia đá như thế này.

kpvn-my-son

Thánh địa Mỹ Sơn

Trải qua lớp bụi thời gian,…Theo lời của gió cát kể những câu chuyện xưa đầy hào hùng về một dân tộc,… đã đi qua nhưng để lại,…Những bí ẩn bất tận,…Những ngọn tháp in hình trên bầu trời xanh thắm,….Dấu tích vẫn còn đó,…Dọc dải đất miền trung nắng gió,…

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s